Misschien herken je het wel; zodra je het hok van je konijn opendoet deinst jouw konijn terug in zijn hok en zodra je je hand in zijn hok steekt schiet hij naar voren en probeert in je hand te bijten.

“Mijn konijn is vals”, hoor ik regelmatig. Het is goed om te weten dat een konijn niet vals wordt geboren. Natuurlijk zijn sommige konijnen wat knorriger dan andere konijnen maar aanvallen hoort hier niet bij. Het is vaak een noodzaak van een konijn om iets duidelijk te maken dat hij iets niet wilt of eng vindt. Vaak heeft je konijn al andere signalen gegeven die wij niet herkennen of negeren. Kijk maar eens naar deze ‘Ágressie ladder’.

Zoals je ziet is bijten vaak het laatste dat een konijn zal doen indien hij iets wil duidelijk maken aan jou. Hij voelt zich dus genoodzaakt omdat de andere signalen die hij geeft niet worden gezien of worden genegeerd. Bij plotselinge gedragsveranderingen kan het ook zijn dat er medisch gezien iets mis is met het konijn. Dit dien je eerst uit te sluiten door naar een dierenarts te gaan voordat je het gedrag gaat aanpakken.

Het is dus goed dat je weet waar het agressief gedrag vandaan komt,  dan weet je ook welke aanpak werk. Zo bestaat er onder konijnen:

  • Angstagressie: het konijn bijt uit angst en hoopt daarmee dat hetgeen waardoor hij zich bedreigd voelt verdwijnt of dat hij kan ontsnappen uit een situatie. Een konijn dat het bijvoorbeeld eng vindt om opgepakt te worden kan naast krabben of spartelen ook gaan bijten
  • Pijnagressie: deze vorm van agressie komt voort uit pijn. Stel je konijn heeft pijn aan zijn buik en steeds als jij hem aait of wilt oppakken, raak je deze plek aan. Je konijn wil dat je deze plek niet aanraakt omdat dit pijn doet. De drempel tot agressie kan daarmee lager zijn. Denk maar er aan als jij je niet lekker voelt, dan reageer je misschien ook eerder prikkelbaar op jouw omgeving.
  • Hormonale agressie: vooral in de puberteit en in de lente kunnen hormonen ervoor zorgen dat konijnen hun territorium gaan afbakenen en agressief gedrag tussen konijnen is daar vaak een onderdeel van. Voedsters  kunnen daarnaast sneller agressief worden bij schijndracht.
  • Territoriale agressie: konijnen zijn van nature erg territoriaal en daarnaast hiërarchisch. Ze gebruiken agressie om hoger in rang te komen of een ander konijn weg te jagen uit hun territorium. Territoriale agressie is een van de meest voorkomende vormen van agressie en gaat in de context met mensen vaak gepaard met aangeleerde agressie. Het voorbeeld dat je misschien wel zult herkennen is wanneer je je hand in de kooi van je konijn steekt en je konijn deze aanvalt of een schijnbeweging maakt. Instinctief zul je je hand wegtrekken waarmee het konijn leert dat zijn strategie van aanvallen werkt.

Wat kun je doen?

De diverse vormen van agressie vragen een andere aanpak. Wat in ieder geval niet werkt is het konijn straffen met het geven van een tik  of spuiten met een plantenspuit, hij zal daar angstig van worden en nog meer negatief gedrag gaan vertonen. Beloon juist goed gedrag door rustig tegen hem te praten en eventueel het geven van wat lekkers.  Blijf in alle gevallen rustig en geduldig, zo bereik je het snelst resultaat.

Bij angstagressie dien je hetgeen te vermijden waar jouw konijn bang voor is en rustig gedrag te belonen op een manier die prettig is voor jouw konijn. Een voorbeeld : als je konijn bang is om opgepakt te worden, beloon je hem waarschijnlijk niet door hem te knuffelen maar eerder door hem wat lekkers te laten eten uit je hand of zachtjes tegen hem te praten als hij zich wel laat aaien op de plekken die hij mogelijk associeert met oppakken zoals grijze gebieden op de foto.

Plekken die je konijn mogelijk associeert met oppakken

Maak jouw gedrag voorspelbaar zodat je konijn weet wat je gaat doen en je zijn vertrouwen kunt winnen. Dit kun je doen door, om bij het bovenstaande voorbeeld te blijven, bij hem te gaan zitten, rustig tegen hem te praten en hem voorzichtig aait alvorens je hem ook daadwerkelijk gaat oppakken. Zorg daarnaast voor een plek waar het konijn zich terug kan trekken en beschutting heeft zoals een doos of tunnel. Op de Nijnerij Facebook en Instagram pagina (in stories)  kun je in 5 video’s zien hoe ik angstagressie bij konijn Muis stap voor stap heb aangepakt. https://www.facebook.com/pg/DeNijnerij/videos/?ref=page_internal

Als je het vermoeden hebt dat je konijn je agressie vertoont omdat hij pijn heeft, dien je meteen naar een dierenarts te gaan. Een konijn zal er als prooidier alles aan doen om zijn pijn te verbergen dus als hij het toch laat merken heb je vaak nog weinig tijd. Indien je konijn net een ingreep bij de dierenarts heeft gehad waardoor hij nog pijn heeft, laat je hem je hem zoveel mogelijk met rust.  

Bij hormonale agressie wil castratie of sterilisatie goed helpen.

De methodiek om territoriale agressie te verminderen komt overeen met het behandelen van angstagressie, al is de onderliggende emotie anders. Dit kan frustratie zijn of boosheid.  

Stel je konijn valt je hand aan als je deze in zijn hok stopt om bijvoorbeeld wat voer in zijn voerbakje te doen. Ga dan als volgt te werk: Benader je konijn rustig en  zorg dat je op gelijke hoogte bent als jouw konijn. Praat zachtjes en open de deur van het hok. Leg je hand rustig op de rand van de opening en beweeg niet. Wordt je konijn al nerveus door te piepen, grommen, uit te vallen of in een hoek te kruipen?  Laat de hand dan rustig liggen en beweeg niet om het gedrag niet te laten escaleren. Draag eventueel werkhandschoenen als je bang bent dat je konijn mogelijk bijt of krabt. Mocht je konijn uitvallen naar je hand, trek deze dan niet terug maar laat hem liggen en beweeg niet.  Trek je je hand weg dan gaat hij alleen maar denken dat het aanvallen werkt en zal het gedrag niet minder worden maar mogelijk verergeren.  Maak ook geen geluid of andere onverwachtse bewegingen. Oefen dit elke dag en ga pas een stapje verder door je hand iets dieper in zijn hok te steken als je konijn rustig komt snuffelen of geen aandacht aan jouw hand schenkt. Stapje voor stapje kun je je hand dichterbij hem leggen en als dit goed gaat kun je hem voorzichtig aaien. Ga niet te snel, dit proces kan weken tot maanden duren afhankelijk van hoe vaak je oefent en het karakter van jouw konijn.

Oefen tussendoor door iets lekkers uit je hand aan te bieden zodat hij een hand in zijn hok gaat associëren met het krijgen van wat lekkers.

Je kunt je konijn ook afleiden met wat voer indien je bijvoorbeeld zijn voerbak wilt pakken uit zijn hok, al lost dit het onderliggend probleem niet op.  

Uit diverse onderzoeken is gebleken dat gedragsproblemen zoals agressie ook vaak voorkomen uit verveling of eenzaamheid. Een (konijnen)vriendjes voor jouw konijn ,veel ruimte en verrijking kunnen zeker bijdragen aan het verminderen van ongewenst gedrag.

Josine Warnier

De Nijnerij